Kennisbank

Dankzij subsidies wordt houtige biomassa (bomen, snoeihout) in grote mate gebruikt voor het opwekken van warmte en stroom. De Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen (KNAW) schreef al in 2015 dat er geen wetenschappelijke onderbouwing is voor dit beleid. Daarmee wordt er nu geld dat bedoeld is voor duurzame opwekking, ingezet om klimaatverandering te versnellen in plaats van af te remmen.

Het verbranden van afval is een van gevolg van onze economie. Het verbranden van afval komt er op neer dat afval wordt omgezet in gasvorm en dan uit de schoorsteen in de atmosfeer terecht komt. Dit is een grote bron van broeikasgassen, na de kolencentrales de grootste.

In het akkoord van Parijs hebben de betrokken partijen met elkaar afgesproken dat de opwarming van de aarde moet worden beperkt tot 1,5 a 2 graden. 

Onderzoeksinstituut Carbon Brief heeft onlangs uitgezocht hoveel carbon uit het wereldwijde carbonbudget nog verbrand kunnen worden om onder de 1,5 graden te blijven. Lees hier hun rapportage 'Analysis: How much ‘carbon budget’ is left to limit global warming to 1.5C?'.

Het stroomnet is in grote delen van Nederland vol. Volgens Boston Consulting Group kost die netcongestie de samenleving jaarlijks 10 tot 40 miljard euro aan gemiste bedrijvigheid en vertraagde woningbouw (indicatief). Burgerplatform wil eerst regels weghalen die individuele zelfconsumptie belonen en gedeelde opslag en energiegemeenschappen afremmen, zoals dubbele energiebelasting op opslag. Daarna moeten grote nieuwe stroomvragers, zoals datacentra, hun eigen extra duurzame opwek en opslag meebrengen in plaats van beslag te leggen op het net.

Ruim een derde van de 68,8 miljoen passagiers op Schiphol stapte in 2025 alleen over: zij komen niet uit Nederland en gaan er niet heen, maar geluid, uitstoot en luchtvervuiling blijven hier. Burgerplatform wil de hubfunctie van Schiphol verkleinen en de luchtvaart beperken tot vluchten die economisch van belang zijn voor Nederland, met de trein in plaats van korte vluchten. Volgens onze MKBA levert dat indicatief zo'n 112 miljoen euro per jaar aan welvaart op, ruim 2,5 euro aan baten per euro aan kosten. Dit dossier heeft de hoogste kwaliteitsscore.

Inmiddels is in sommige gebieden de 1,5 graden opwarming realiteit. Er is geen onderbouwing om te wachten tot 2050 met het terugbrengen van de uitstoot naar 0.

Hoe bereken je de capaciteit van een warmtepomp, welke soorten warmtepompen zijn er en voor welke bronnen kun je kiezen?

Warmtenetten kunnen woningen van het gas halen, maar de regels sturen nu verkeerd: de warmteprijs volgt de gasprijs in plaats van de kosten, en netten op houtige biomassa of fossiele restwarmte mogen als duurzaam meetellen. Burgerplatform wil eerst die perverse prikkels weghalen, daarna warmtenetten alleen aanleggen waar een robuuste bron en dichte bebouwing ze laten winnen, en elders eerst isoleren met slim gestuurde warmtepompen. Volgens onze MKBA slaat het huidige verlies van zo'n 70 miljoen euro per jaar daarmee om in een plus van bijna 200 miljoen (indicatief).

Energieonafhankelijkheid en duurzaamheid gaan hand in hand. Door energiebesparing, slimme energienetwerken en duurzame opwekking wordt  zelfvoorzienendheid vergroot. De importvan kolen, olie en gas kan dan verminderen. Het sterk verminderen van de gaswinning in Groningen zorgt echter voor meer afhankelijkheid. Van onder andere Russisch gas. Dat terwijl de industrie achterblijft bij het behalen van wettelijke besparingsverplichtingen.

Als rivierdelta heeft Nederland water in overvloed. Kunnen we meer energie halen uit stromende rivieren en getijden? In 2019 vroeg de Tweede Kamer aan de minister van Economische Zaken en Klimaat om te verkennen hoe Nederland elektriciteit uit water zou kunnen winnen.