In een uitzending van MeidasTouch van 26 oktober 2026 zei psychiater Bandy Lee dat president Donald Trump volgens haar een gevaar is en zorg op ziekenhuisniveau nodig heeft src:2134. In 2018 schreef econoom Jeffrey Sachs op CNN dat Trump "unwell and unfit to be President" is src:2135. Dat zijn persoonlijke oordelen, geen vastgestelde feiten. Wat zegt de grondwet?
Impeachment. Het Huis van Afgevaardigden klaagt de president met een gewone meerderheid aan. De Senaat houdt daarna een proces, en voor een veroordeling en ontslag is tweederde van de aanwezige senatoren nodig. Dat is vier keer geprobeerd: bij Johnson (1868), Clinton (1999) en tweemaal bij Trump (2020 en 2021). Het lukte nooit. In de huidige Senaat, met 53 Republikeinen en 47 senatoren aan Democratische kant, zijn minstens 20 Republikeinse stemmen nodig. Het meeste ooit was zeven, in 2021.
Het 25e amendement. Volgens sectie 4 kunnen de vicepresident en een meerderheid van de ministers de president ongeschikt verklaren. Betwist de president dat, dan moet binnen 21 dagen tweederde van beide kamers instemmen. Sectie 4 is nog nooit gebruikt. Sectie 3, waarbij de president zelf tijdelijk zijn bevoegdheden overdraagt, wel: vier keer bij een medische ingreep.
De Goldwater-regel. Sinds 1973 verbiedt de American Psychiatric Association haar leden om een professioneel oordeel te geven over een publiek figuur die ze niet zelf hebben onderzocht. Aanleiding was een peiling van het tijdschrift Fact in 1964 over presidentskandidaat Barry Goldwater. Lee vindt dat de plicht om te waarschuwen zwaarder weegt. De APA bevestigde de regel in 2017. Sachs is econoom en valt er niet onder.
Hoe impeachment en het 25e amendement precies werken, welke senatoren in het verleden afweken en wat dit zegt over checks and balances, staat in ons longread: art:2224.
