Kennisbank

Dit is een overzicht van relevante beleidsonderwerpen. De artikelen komen van wetenschappers, (onderzoeks)journalisten en reguliere media. Per onderwerp vindt u (zover beschikbaar) een uitleg, achtergrond informatie (w.o. video) en nieuwsberichten. Deze informatie bevat ook gerelateerde onderwerpen en (waar aanwezig) verwijzingen naar beleidsvoorstellen. Wilt u bijdragen of heeft u suggesties? Laat het ons weten.

Het stroomnet is in grote delen van Nederland vol. Volgens Boston Consulting Group kost die netcongestie de samenleving jaarlijks 10 tot 40 miljard euro aan gemiste bedrijvigheid en vertraagde woningbouw (indicatief). Burgerplatform wil eerst regels weghalen die individuele zelfconsumptie belonen en gedeelde opslag en energiegemeenschappen afremmen, zoals dubbele energiebelasting op opslag. Daarna moeten grote nieuwe stroomvragers, zoals datacentra, hun eigen extra duurzame opwek en opslag meebrengen in plaats van beslag te leggen op het net.

Dankzij subsidies wordt houtige biomassa (bomen, snoeihout) in grote mate gebruikt voor het opwekken van warmte en stroom. De Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen (KNAW) schreef al in 2015 dat er geen wetenschappelijke onderbouwing is voor dit beleid. Daarmee wordt er nu geld dat bedoeld is voor duurzame opwekking, ingezet om klimaatverandering te versnellen in plaats van af te remmen.

Warmtenetten kunnen woningen van het gas halen, maar de regels sturen nu verkeerd: de warmteprijs volgt de gasprijs in plaats van de kosten, en netten op houtige biomassa of fossiele restwarmte mogen als duurzaam meetellen. Burgerplatform wil eerst die perverse prikkels weghalen, daarna warmtenetten alleen aanleggen waar een robuuste bron en dichte bebouwing ze laten winnen, en elders eerst isoleren met slim gestuurde warmtepompen. Volgens onze MKBA slaat het huidige verlies van zo'n 70 miljoen euro per jaar daarmee om in een plus van bijna 200 miljoen (indicatief).

Ruim een derde van de 68,8 miljoen passagiers op Schiphol stapte in 2025 alleen over: zij komen niet uit Nederland en gaan er niet heen, maar geluid, uitstoot en luchtvervuiling blijven hier. Burgerplatform wil de hubfunctie van Schiphol verkleinen en de luchtvaart beperken tot vluchten die economisch van belang zijn voor Nederland, met de trein in plaats van korte vluchten. Volgens onze MKBA levert dat indicatief zo'n 112 miljoen euro per jaar aan welvaart op, ruim 2,5 euro aan baten per euro aan kosten. Dit dossier heeft de hoogste kwaliteitsscore.

Energieonafhankelijkheid en duurzaamheid gaan hand in hand. Door energiebesparing, slimme energienetwerken en duurzame opwekking wordt zelfvoorzienendheid vergroot. De importvan kolen, olie en gas kan dan verminderen. Het sterk verminderen van de gaswinning in Groningen zorgt echter voor meer afhankelijkheid. Van onder andere Russisch gas. Dat terwijl de industrie achterblijft bij het behalen van wettelijke besparingsverplichtingen.

Hieronder leest u meer over de diverse aspecten. Onderaan elk alrtikel kunt u dan doorklikken naar de volgende of terug naar de vorige. Bij een artikel staan gerelateerde nieuwsberichten.

Het energieplafond legt geen beperkingen op aan de prijzen die leveranciers vragen. Yanis Varoufakis legt uit hoe het in elkaar zit en hoe de energiemarkt is geconstrueerd en werkt.

lees verder

De koepel van woningbouwverenigen en een aantal warmtebedrijven maakten afspraken om huurwoningen af te koppelen van het aardgasnet en aan te sluiten op warmtenetten. Dit is een technische keuze die politiek is aangestuurd. Het afkoppelen van woningen van het aardgasnet is iet anders als het beperken van de CO₂ uitstoot op de meest efficiënte wijze. Maar het is wel een verdienmodel voor warmtebedrijven, waarbij de huurder de rekening betaald.

lees verder

Bij de KLM is 70% van de passagiers overstapper. Die vliegen over dichtbebouwd gebied. De raad voor de veiligheid concludeert dat de luchthaven complex is en dat groei van vliegbewegingen de kans op vliegrampen vergroot.

lees verder